Obniżenie stężenia glukozy we krwi zmniejsza ryzyko zawału serca u osób ze stanem przedcukrzycowym

Obniżenie stężenia glukozy we krwi o połowę zmniejsza u osób ze stanem przedcukrzycowym prawdopodobieństwo wystąpienia ciężkich powikłań sercowych. Wynika to z badania opublikowanego w czasopiśmie The Lancet Diabetes & Endocrinology, przeprowadzonego przez naukowców z King’s College London. Praca stanowi część programu transCampus – wieloletniej współpracy pomiędzy King’s College London a Technische Universität Dresden (TUD).

Jak wykazano, normalizacja stężenia glukozy we krwi – rozumiana jako cofnięcie stanu przedcukrzycowego – zmniejsza ryzyko zgonu z powodu chorób serca lub konieczności hospitalizacji z powodu niewydolności serca o ponad 50%.

Znaczenie tych wyników jest szczególnie istotne w świetle aktualnych danych naukowych, zgodnie z którymi sama modyfikacja stylu życia – obejmująca aktywność fizyczną, redukcję masy ciała oraz zmianę diety – nie jest wystarczająca, aby skutecznie obniżyć ryzyko chorób sercowo-naczyniowych u osób ze stanem przedcukrzycowym.

Łącznie wyniki te wskazują na nowy, potencjalnie ratujący życie cel terapeutyczny w leczeniu stanu przedcukrzycowego oraz w prewencji chorób układu sercowo-naczyniowego. Jednocześnie mogą one zapoczątkować istotną zmianę paradygmatu w klinicznym podejściu do tych zaburzeń metabolicznych.

„Badanie to podważa jedno z kluczowych założeń współczesnej medycyny prewencyjnej. Przez lata osobom ze stanem przedcukrzycowym przekazywano, że redukcja masy ciała, zwiększenie aktywności fizycznej oraz zdrowsza dieta pozwolą zapobiec chorobom serca i przedwczesnej śmierci. Zmiany stylu życia są bez wątpienia korzystne, jednak brak dowodów na to, że same w sobie zmniejszają ryzyko zawałów serca lub śmiertelność w tej grupie pacjentów. Nasze badanie pokazuje natomiast, że remisja stanu przedcukrzycowego wiąże się z istotnym spadkiem ryzyka śmiertelnych chorób serca, niewydolności serca oraz ogólnej śmiertelności” – podkreśla kierownik badania dr Andreas Birkenfeld, ekspert diabetologii z King’s College London oraz Universitätsklinikum Tübingen.

Stan przedcukrzycowy to zaburzenie metaboliczne, w którym stężenie glukozy we krwi przekracza wartości prawidłowe, lecz nie osiąga jeszcze progów diagnostycznych dla cukrzycy typu 2. Stan ten istotnie zwiększa ryzyko rozwoju cukrzycy typu 2, a także chorób sercowo-naczyniowych, które pozostają jedną z głównych przyczyn zgonów na świecie. W Wielkiej Brytanii około co piąta osoba dorosła choruje na cukrzycę lub znajduje się w stanie przedcukrzycowym. W Stanach Zjednoczonych problem ten dotyczy ponad jednej trzeciej populacji dorosłych, a w Chinach nawet czterech na dziesięciu mieszkańców. Szacuje się, że globalnie ponad miliard osób spełnia kryteria stanu przedcukrzycowego.

W analizowanym badaniu, prowadzonym pod kierownictwem dr. Andreasa Birkenfelda z King’s College London oraz Universitätsklinikum Tübingen, ponownie przeanalizowano dane pochodzące z dwóch przełomowych badań prewencji cukrzycy: amerykańskiego Diabetes Prevention Program Outcomes Study (DPPOS) oraz chińskiego DaQing Diabetes Prevention Outcomes Study (DaQingDPOS). Oba badania miały charakter długoterminowy i obejmowały obserwację osób ze stanem przedcukrzycowym przez kilka dekad, przy zastosowaniu interwencji takich jak zwiększona aktywność fizyczna i zmiana nawyków żywieniowych.

Osoby, u których doszło do remisji stanu przedcukrzycowego, wykazywały o 58% niższe ryzyko zgonu z powodu chorób sercowo-naczyniowych lub hospitalizacji z powodu niewydolności serca. Efekt ten utrzymywał się również wiele lat po normalizacji glikemii, co sugeruje długotrwałe, ochronne znaczenie skutecznej regulacji metabolizmu glukozy.

Dodatkowo stwierdzono, że ryzyko zawału serca, udaru mózgu oraz innych ciężkich incydentów sercowo-naczyniowych było o 42% niższe u osób, które osiągnęły remisję stanu przedcukrzycowego. Wyniki te były spójne zarówno w analizach danych pochodzących z Chin, jak i ze Stanów Zjednoczonych.

Wcześniejsze analizy tych samych badań wykazały, że złożone interwencje stylu życia – mimo korzystnego wpływu metabolicznego – nie prowadziły do zmniejszenia częstości chorób sercowo-naczyniowych. Sugeruje to, że samo opóźnienie rozwoju cukrzycy nie zapewnia ochrony sercowo-naczyniowej, jeśli nie dochodzi do rzeczywistej normalizacji zaburzeń metabolicznych.

„Nasze wyniki wskazują, że remisja stanu przedcukrzycowego – obok kontroli ciśnienia tętniczego, obniżania stężenia cholesterolu oraz zaprzestania palenia tytoniu – może stać się czwartym kluczowym filarem prewencji pierwotnej, skutecznie zmniejszającym ryzyko zawałów serca i zgonów sercowo-naczyniowych” – podsumowuje dr Birkenfeld.